Uitzonderlijk erfgoed van Wallonië
Het kasteel
De feodale burcht van Bois-Seigneur-Isaac werd tussen 1730 en 1740 omgevormd tot een lustkasteel.
Geschiedenis
Negen eeuwen geschiedenis, van feodale burcht tot familiehuis.
Eind 11de eeuw
Isaac de Valenciennes
Isaac de Valenciennes, telg van een vooraanstaande Henegouwse familie, plant een bos bij het dorp, dat naar hem genoemd wordt. Dit « Bois planté » bestaat nog steeds, op 500 meter van het kasteel, langs de weg naar Lillois.
12de eeuw
Een burcht aan de grens van Henegouwen
Het kasteel maakt deel uit van een reeks burchten die het graafschap Henegouwen beschermen tegen de expansiedrang van de hertogen van Brabant. De losstaande ronde toren in het zuiden, met zijn schietgaten, is er vandaag het laatste getuigenis van.
Van de middeleeuwen tot de 17de eeuw
Huldenberg, de Dave, Sainte-Aldegonde
De heerlijkheid gaat achtereenvolgens over op deze drie families. Eind 17de eeuw ruïneert een zwaar erfenisconflict tussen de erfgenamen van de laatste gravin van Sainte-Aldegonde, geboren Agnès de Dave, alle partijen.
1712
Antoine de Belhomme
De heerlijkheid en het kasteel worden te koop gesteld en gekocht door jonkheer Antoine de Belhomme, ontvanger-generaal van de Beden en Subsidies van het graafschap Henegouwen.
1730 – 1740
Een lustkasteel
Samen met zijn echtgenote, Marie-Thérèse Rouillon de Castaigne, en architect Hannotaux vormt hij de burcht om tot een lustkasteel. Op de plaats van de ophaalbrug verrijst een middenrisaliet in Franse klassieke stijl, met brede rondboogvensters en een driehoekig fronton.
1810
De komst van de familie Snoy
Joséphine Cornet de Grez, achterkleindochter van de Belhommes, huwt met baron Idesbald Snoy et d'Oppuers. De oudste tak van de familie Snoy brengt haar archieven en een opmerkelijke galerij familieportretten naar Bois-Seigneur-Isaac.
1957
Het Verdrag van Rome
Graaf Jean-Charles Snoy et d'Oppuers (1907-1991), secretaris-generaal van het ministerie van Economische Zaken, onderhandelt over het Verdrag van Rome en ondertekent het. Van 1968 tot 1972 is hij minister van Financiën.
1993
Uitzonderlijk erfgoed van Wallonië
Het kasteel wordt opgenomen in de lijst van het uitzonderlijk erfgoed van Wallonië.
Vandaag
Een open huis
Baron Bernard Snoy en zijn echtgenote, geboren Christine de Weck, richtten de vzw « Les Amis du Château de Bois-Seigneur-Isaac » op om het domein te bewaren en open te stellen voor bezoeken, recepties en vergaderingen.
Het interieur
De hoofdingang leidt naar een hal met een prachtige dubbel gedraaide trap. Deze hal geeft toegang tot het salon carré, dat zijn naam dankt aan de motieven van zijn parket en de cassetten van zijn plafond. Het salon ligt in het midden van een enfilade van drie grote vertrekken, met links het grand salon in Empirestijl en rechts de eetzaal, met een verrassende portrettengalerij.
U bewondert er ook het kleine salon Marcello, genoemd naar de Zwitserse beeldhouwster, weduwe van een hertog Castiglione Colonna, en verder de bibliotheek en de wapenzaal. Overal in dit interieur vindt u herinneringen aan de familie Snoy, met name aan graaf Jean-Charles Snoy et d'Oppuers, minister van Financiën van 1968 tot 1972 en in 1957 medeondertekenaar van het Verdrag van Rome.
Het park
Achter het kasteel ligt een landschapspark van een tiental hectaren, sinds 1815 omgeven door een bakstenen muur. Het werd tussen 1810 en 1830 heraangelegd door Idesbald Snoy en rond 1907, op vraag van de familie, herwerkt door de Franse landschapsarchitect Achille Duchêne. De beukendreef dateert van 1930.
Achille Duchêne en de « style composite »
Achille Duchêne (1866-1947) was, samen met zijn vader Henri, de grote restaurateur van de Franse tuin: Vaux-le-Vicomte, Champs-sur-Marne, Courances, Blenheim in Engeland. Zijn stijl, geïnspireerd op Le Nôtre maar met oog voor het landschap, verbindt de geometrische aanleg bij de gevels met de vrijheid van het landschapspark: wat men toen de « style composite » noemde. Assen en perspectieven zijn er essentieel; ze vertrekken van het kasteel en lopen ver voorbij de tuin door in het omliggende landschap. De equipe Duchêne realiseerde wereldwijd zo'n zeshonderd projecten, waarvan een veertigtal in België; Bois-Seigneur-Isaac is een van de best bewaarde Waalse sites.
Het oostelijke perspectief
In Bois-Seigneur-Isaac begon Duchêne niet van nul: hij werkte in het bestaande landschapspark. Vanaf de achtergevel van het kasteel opende hij een grote as naar het zuidoosten: een bosrand werd gerooid, de omheiningsmuur verlaagd en aan de voet van de gevels werd een geometrisch grasparterre met waterbekken getekend. Die as ligt niet precies in het verlengde van de toegangsdreef: hij is licht gecorrigeerd en richt zich op het huis van de bewaker in het Bois Planté, dat op het Popp-plan van 1860 al aan het einde van het park stond. Zulke perspectiefcorrecties, die men ook in andere realisaties van Duchêne terugvindt, dienden de harmonie tussen parterre en gevels. Twee secundaire diagonale assen, naar het zuiden en naar het oosten, lopen eveneens over de verlaagde muur en eindigen op boomgroepen die buiten het park werden aangeplant. Een kaart van het park uit 1875, bewaard op het kasteel, toont de toestand vóór deze ingreep.
Deze perspectieven worden al meer dan een eeuw onderhouden: het zicht naar het huis van de bewaker in het oosten en het zicht naar de kerk van Eigenbrakel in het noorden zijn nog altijd open. De Inventaris van de parken en tuinen van België beschrijft ze als onderdeel van de site. Het zo gecomponeerde landschap reikt ver buiten de parkmuren: het hele omliggende platteland vormt er het decor van.
Merkwaardige bomen
Het park telt een vijftigtal bomen die zijn opgenomen in de Waalse inventaris van merkwaardige bomen: kastanjes, linden, eiken, taxussen, beuken, esdoorns, ceders, een tulpenboom, een sequoia, haagbeukgangen…
Een beschermde site
De site gevormd door het kasteel, het park, de abdij, de kapel van het Heilig Bloed en de hoeve is beschermd sinds 2 februari 1944; verdere beschermingsbesluiten volgden in 1969, 1991 en 1999. Het geheel staat op de lijst van het uitzonderlijk erfgoed van Wallonië.
De dreef
Tegenover de ingang van het park loopt een prachtige beukendreef, een bijzonder aangename wandelplek met een mooi zicht op de gevel van het kasteel.
De dreef kan dienen als kader voor evenementen in open lucht, en als parking bij evenementen in het kasteel.
